НАТО пресече: Не постои механизам за исклучување на земји-членки

TEMU

#1 Најпродаван артикл

Сет од 5 парчиња заштитник на кабли, прекривка за заштита на кабли од ТПУ, додатоци за заштита на кабли, без батерија, за мобилни телефони, комплет за заштита на податочни линии

4.8 (10276)

54 ден

-73%

206 ден

Купи сега

СВЕТ

НАТО пресече: Не постои механизам за исклучување на земји-членки

25 април 2026

• од Темелко Тошев

Во екот на зголемените тензии во трансатлантските односи, официјален претставник на НАТО за Би-Би-Си потврди дека Алијансата нема усвоено одредба за суспендирање или исклучување на земји-членки од воениот сојуз. Оваа изјава доаѓа како директен одговор на протечените информации од Пентагон за можни казнени мерки против сојузниците кои не покажале доволна поддршка во конфликтот со Иран.

Вашингтон со „црна листа“ за непослушните сојузници?

Според внатрешната кореспонденција во Пентагон, до која дојде агенцијата „Ројтерс“, администрацијата на САД разгледува серија остри мерки против сојузниците кои одбиле да дадат логистичка поддршка за воените операции.

Меѓу најдрастичните опции кои се дискутираат се:

Привремено отстранување на Шпанија од Алијансата.
Преиспитување на американската позиција за британските претензии врз Фолкландските Острови.
Ограничување на пристапот на „тешките“ држави до клучни позиции во командните структури на НАТО.

Главното незадоволство на Вашингтон произлегува од одбивањето на дел од членките да овозможат пристап до нивните бази, воздушен простор и логистичка поддршка (т.н. ABO права), што САД го сметаат за „апсолутен минимум“ во рамките на сојузот.

Трамп: НАТО не смее да биде „тигар од хартија“

Претседателот Доналд Трамп во повеќе наврати упати остри критики кон сојузниците кои одбија да испратат морнарички сили за обезбедување на Ормускиот Теснец, кој е блокиран од 28 февруари. Иако самиот документ не предлага повлекување на САД од НАТО, Трамп ја остави и таа можност отворена доколку сојузниците не го преземат својот дел од одговорноста.

Портпаролот на Пентагон, Кингсли Вилсон, потврди дека се подготвуваат „веродостојни опции“ за реакција, нагласувајќи дека Алијансата не смее да биде само формалност на хартија.

Реакции од Европа: „Конфликтот со Иран е незаконски“

Шпанскиот премиер Педро Санчез експресно одговори на најавите за можно исклучување на Мадрид, потенцирајќи дека Шпанија ги исполнува сите свои обврски кон НАТО, но дека војната против Иран ја смета за незаконска.

Од друга страна, европските лидери се воздржани:

Урсула фон дер Лајен и кипарскиот претседател Никос Христодулидис одбија да ја коментираат темата.
Претседателот на Советот на ЕУ, Антониу Кошта, изјави дека ЕУ не се меша во внатрешните прашања на НАТО.
Холандскиот премиер Роб Јетен потврди дека Трамп има нов став и бара поголема одговорност од сојузниците како Шпанија, но додаде: „Не верувам дека исклучувањето е официјална политика. Шпанија е и останува полноправна членка“.

Правен вакуум

Иако политичкиот притисок од Вашингтон е огромен, правните експерти посочуваат дека Северноатлантскиот договор од 1949 година не содржи член кој предвидува исфрлање на земја-членка. Единствениот начин една држава да го напушти сојузот е по сопствена желба, преку процесот на истапување предвиден во Членот 13 од Договорот.