Финансиски бум на издавачките куќи: Како еден издавач инкасираше 1,5 милиони евра од МОН за само три месеци

TEMU

#1 Најпродаван артикл

Сет од 5 парчиња заштитник на кабли, прекривка за заштита на кабли од ТПУ, додатоци за заштита на кабли, без батерија, за мобилни телефони, комплет за заштита на податочни линии

4.8 (10276)

54 ден

-73%

206 ден

Купи сега

МАКЕДОНИЈА

Финансиски бум на издавачките куќи: Како еден издавач инкасираше 1,5 милиони евра од МОН за само три месеци

30 јули 2026

• од Темелко Тошев

Додека македонскиот образовен систем постојано се соочува со предизвици во обезбедувањето на навремени и квалитетни материјали за учениците, милионски суми се слеваат на сметките на одредени издавачки куќи и конзорциуми за печатење и дистрибуција на учебници. Според најновите податоци од Бирото за јавни набавки (БЈН) и „Отворени финансии“, Министерството за образование и наука (МОН) континуирано склучува лукративни договори, од кои некои предизвикуваат сомнежи за фаворизирање и нетранспарентност.

Имено, веднаш по стапувањето на функција на министерката Весна Јаневска во 2024 година, МОН склучило 16 договори за набавка на учебници вредни 3,2 милиони евра по пат на преговарање – без објавување на оглас.

Милионски тендер за конзорциум поврзан со екс-градоначалник

Во текот на 2025 година, Министерството спровело отворена тендерска постапка за печатење и дистрибуција на учебници за основно и средно образование. Резултатот од оваа постапка е двегодишна рамковна спогодба во вредност од дури 6 милиони евра, склучена со друштвото „Бранко Гапо“. Оваа компанија на тендерот настапила во конзорциум со печатницата „Европа 92“, која е тесно поврзана со поранешниот градоначалник на Кочани, Ратко Димитровски.

Постапката не поминала без контроверзии. Еден од понудувачите, компанијата „Полиестердеј“, ја оспорил набавката обвинувајќи за незаконско спроведување. Сепак, второстепената Комисија ја одбила жалбата, отворајќи го патот за реализација на договорот.

Досега, според податоците до кои дојде „Фокус“, МОН веќе исплатило околу 3,7 милиони евра од предвидените средства. Она што останува енигма за јавноста е распределбата на овие средства внатре во самиот конзорциум. Од МОН посочуваат дека нивната комуникација и трансакции се исклучиво кон носителот на набавката, додека двете инволвирани компании одбиваат да откријат како се дели овој милионски „колач“.

Експресни исплати: 1,5 милиони евра за само три месеци

Паралелно со овој случај, податоците од платформата „Отворени финансии“ откриваат уште еден индикативен проток на државни пари. Издавачката куќа „Арс Студио“ инкасирала неверојатни 1,5 милиони евра во период од само три месеци.

Трансакциите кон овој издавач се реализирани во три наврати: околу 45,3 милиони денари во ноември, 19,7 милиони во декември и 26,3 милиони денари во јануари. Од компанијата објаснуваат дека овие исплати се направени врз основа на договор за учебници по четири предмети, при што била извршена дистрибуција на 102.604 ракописи во околу 350 училишта низ државата.

Овие државни инјекции значително се одразиле на финансиското портфолио на компанијата. Извештаите за 2025 година покажуваат вртоглав раст на „Арс Студио“, со остварени приходи од речиси 134 милиони денари и чиста добивка од 75 милиони денари. Ваквиот успех без сомнение се должи на соработката со МОН, од каде само во текот на 2025 година на нивната сметка легнале речиси 2 милиони евра.

Овие бројки отвораат сериозни прашања во јавноста околу транспарентноста и начинот на кој се трошат парите на граѓаните наменети за македонското образование.