29 април 2026
• од Гоце Кически
Британскиот крал Чарлс III, во своето обраќање пред американскиот Конгрес, ја претстави врската меѓу Обединетото Кралство и Соединетите Американски Држави како еден од најсилните примери во современата историја за тоа како поранешни несогласувања можат да прераснат во трајно пријателство, стратешко партнерство и заедничка одговорност пред светот.
Во говорот, Чарлс потсети дека судбините на двете нации биле „испреплетени“ низ вековите, иако нивната модерна врска започнала токму од длабок политички спор. Осврнувајќи се на духот на 1776 година и американската борба за независност, тој истакна дека двете земји можат „да се согласат дека не секогаш се согласуваат“.
Токму во таа реченица, кралот ја смести суштината на зрелите односи меѓу државите: несогласувањето не мора да биде крај на дијалогот, туку почеток на подлабоко разбирање.
„Нашето партнерство е родено од спор, но не е помалку силно поради тоа“, порача Чарлс, нагласувајќи дека Велика Британија и Америка, и покрај историските поделби, успеале да изградат еден од најзначајните сојузи во светот.
Според него, вистинската сила на тој однос лежи во способноста на двете земји повторно и повторно да наоѓаат пат кон заедничко дејствување. „Кога сме го нашле начинот да се согласиме, каква голема промена се случила — не само во корист на нашите народи, туку и на сите народи“, рече британскиот монарх.
Чарлс ја опиша британско-американската врска како приказна за „помирување, обнова и извонредно партнерство“. Од „горчливите поделби“ од пред 250 години, рече тој, произлегло пријателство кое денес има глобално значење.
Во говорот, кралот се задржа и на заедничките демократски, правни и општествени традиции што ги поврзуваат двете држави. Тој истакна дека владеењето на правото, независното судство, слободата, стабилните институции и почитувањето на различностите се основата врз која се градат и безбедноста и просперитетот.
„Нашите заеднички идеали не беа клучни само за слободата и еднаквоста, тие се и темелот на нашата заедничка благосостојба“, нагласи Чарлс.
Во време на глобална неизвесност, конфликти и растечки поделби, британскиот крал предупреди дека државите не смеат да се затвораат во себе. Тој порача дека предизвиците со кои се соочува светот се премногу големи за која било нација да ги носи сама.
„Какви и да се нашите разлики, какви и да се нашите несогласувања, ние стоиме обединети во нашата посветеност да ја зачуваме демократијата“, рече Чарлс.
Оваа порака, иако изговорена во контекст на британско-американските односи, има поширока вредност за сите држави кои носат товар од историјата, спорови околу идентитетот, јазикот, традицијата или различното толкување на минатото. Примерот на Лондон и Вашингтон покажува дека историските разлики не мора засекогаш да бидат пречка. Напротив, тие можат да станат потсетник дека зрелоста на една нација се мери и преку способноста да гради иднина без да остане заробена во минатото.
Чарлс посебно нагласи дека партнерството не може да почива само на старите достигнувања, ниту на претпоставката дека заедничките принципи сами ќе опстанат. Според него, тие мора постојано да се обновуваат преку доверба, дијалог, безбедносна соработка, економски развој, образование и културна размена.
Таквата порака звучи особено значајно во денешна Европа, каде што многу соседни народи истовремено делат блиска историја и тешки прашања. Говорот на британскиот крал потсетува дека блискоста сама по себе не е доволна; таа мора да се претвори во институционална доверба, меѓусебна почит и практична соработка.
На крајот од обраќањето, Чарлс повика двете земји да се посветат една на друга „во несебична служба на своите народи и на сите народи во светот“. Тоа беше порака не само за Велика Британија и Америка, туку и за сите општества кои бараат начин како од спор да создадат партнерство, од поделба да изградат доверба, а од историја — заедничка европска и човечка иднина.
Македонка која го вљуби албанскиот јазик: Јазикот како мост, а не како пречка
Ненадминливи Понуди Дневно
4.8 (10276 рецензии)
Заштедете 152.00 ден

